Cẩu tích

 Cẩu tích còn có tên khác là Lông cu ly, Cù liền, Lông khỉ, Kim mao.

Theo cách hiểu dân gian, Cẩu là chó, Tích là lưng, xương sống. Khi thuốc chưa thái có hình giống lưng của con chó nên gọi là Cẩu tích.

Cây lông cu ly là một loại quyết thực vật, mọc hoang khắp ở những vùng đồi núi của Việt Nam, nhiều nhất là vùng Tây Bắc. Bên cạnh đó còn xuất hiện ở một số nước Đông Nam Á và một số tỉnh miền Nam Trung Quốc. Phần thân rễ của cây có lông tơ vàng bao phủ, trông như con chó hay con cu ly.

Tác dụng dược lý của cẩu tích.

Các nghiên cứu chỉ ra rằng:

Thuốc sắc từ thân rễ của Cẩu tích có tác dụng chống loãng xương trên thực nghiệm. Và thúc đẩy sự hình thành xương, ngoài ra còn có tác dụng chống oxy hoá và kháng khuẩn. Tuy nhiên số nghiên cứu được công bố về loài cây này vẫn còn rất ít và cần được đẩy mạnh trong tương lai.

Ngoài thân rễ cẩu tích, người ta còn dùng lông vàng phủ xung quanh thân rễ để đắp các vết thuơng, vết đứt tay, đứt chân để cầm máu. Tác dụng này do các lông đó hút huyết thanh của máu và giúp cho sự tạo máu cục, làm cho máu nhanh đông. 

Công dụng của cẩu tích theo y học cổ truyền. Theo y học cổ truyền, cẩu tích là vị thuốc có,

Tính vị: đắng, ngọt, ấm. Quy kinh can, thận.

Tác dụng: khứ phong thấp, bổ can thận.

Chỉ định,

Chứng phong thấp tý thống, thường dùng với đỗ trọng, tang ký sinh, tục đoạn.

Điều trị các thể đau lưng thường dùng với tỳ giải, thỏ ty tử như bài cẩu tích hoàn.

Chứng thận khí bất cố gây di niệu, bạch đới thường dùng với ngũ gia bì, ích trí nhân, tang phiêu tiêu.

Điều trị xung nhâm hư hàn, đới hạ thường dùng với lộc giác, bạch liễm. 

Kiêng kỵ khi dùng Cẩu tích.

Những người thận hư hữu nhiệt, tiểu tiện bất lợi hoặc đỏ vàng không dùng được.